Cyrylica

Article on other languages:

del.icio.us del.icio.us
Digg Digg
Furl Furl
Reddit Reddit
Rojo Rojo
Add to OnlyWire

Cyrylica - pismo alfabetyczne służące do zapisu języków wschodniosłowiańskich, większości południowosłowiańskich i innych. Nazwa nawiązuje do apostoła Słowian - św. Cyryla, który wspólnie ze św. Metodym, prowadząc misję wielkomorawską wśród Słowian zapisał i wprowadził do liturgii język słowiański. Do zapisu tego języka zostały stworzone dwa alfabety - głagolica i później cyrylica (pismo uproszczone na bazie dużego alfabetu greckiego - majuskuły oraz głagolicy, z której zostały przeniesione niektóre litery).

Za twórcę cyrylicy uznaje się któregoś z uczniów Cyryla i Metodego, przy czym najczęściej przywołuje się tu imiona Klimenta Ochrydzkiego bądź Konstantyna Presławskiego. Pierwsze ślady użycia cyrylicy pochodzą z terenów wschodniej Bułgarii. Za najstarszy datowany zabytek cyrylicki uważany jest dobrudżańska inskrypcja cara Piotra, datowana na 943 rok. W ciągu X-XII w. cyrylica rozprzestrzeniła się z Bułgarii na tereny Serbii oraz Rusi Kijowskiej.

Cyrylica używana współcześnie dla zapisu rozmaitych języków jest alfabetem częściowo zreformowanym i unowocześnionym w stosunku do wersji pierwotnej i nosi nazwę grażdanki (ros. skrót od grażdanskij szrift, tj. pismo obywatelskie, świeckie). Reformy cyrylicy dokonano w Rosji na początku XVIII wieku za sprawą Piotra Wielkiego. Projekt reformy z osobistymi uwagami cara pochodzi z roku 1709. Początkowo zreformowanego pisma używano wyłącznie w kancelarii carskiej dla zapisu oficjalnych dokumentów państwowych, później jej użycie rozszerzyło się także na inne sfery piśmiennictwa, najpierw rosyjskiego, a następnie także południowosłowiańskiego. Przy pierwotnej wersji cyrylicy pozostała cerkiew prawosławna, wykorzystująca zapisane tym alfabetem księgi liturgiczne w języku cerkiewnosłowiańskim.

W Serbii reformy pisma dokonał w pierwszej połowie XIX w. Vuk Karadžić. Usunął on m.in. znaki ъ, ь pisane na końcu wyrazów, wprowadził znaki љ, њ, џ dla miękkiego l', miękkiego n' oraz dla dż, ujednolicił także pisownię joty, wprowadzając łaciński znak j w miejsce dotychczasowych rozmaicie zapisywanych liter.

W Rosji po rewolucji lutowej przygotowano kolejny projekt reformy pisma, zatwierdzony przez Akademię Nauk 5 lipca 1917 roku. Reforma zmierzała do uproszczenia pisowni i ortografii. Zmiany polegały na ujednoliceniu zapisu dźwięków "je" i "i", zarzuceniu pisania twardego znaku na końcu wyrazów kończących się spółgłoską, oraz wykreśleniu z alfabetu jaci (ѣ). Reforma uzyskała moc obowiązującą w 1918 roku, już pod rządami bolszewików. Reformy nie zaakceptowała część emigracji rosyjskiej oraz duchowieństwo, wiele publikacji emigracyjnych drukowano według dawnych zasad.

Reforma grażdanki bułgarskiej dokonana została na wzór rosyjski w 1944 roku.

Obszar, na którym używana jest cyrylica

Cyrylica przyjęta została przez większość języków z terenu byłego ZSRR (wyjątkami są: estoński, litewski, łotewski, od 1992 r. azerski i od 2000 r. uzbecki używające alfabetu łacińskiego oraz gruziński i ormiański, które mają własne alfabety), a także w językach: serbsko-chorwackim (w wariancie serbskim), bułgarskim, macedońskim i mongolskim (tylko w Mongolii). Cyrylicy używa się także dla zapisywania wielu małych języków na terenie Federacji Rosyjskiej, takich jak np. abchaski, czy osetyjski. Jednak w wielu państwach, które wyzwoliły się spod wpływów rosyjskich, pojawiają się idee powrotu do wcześniejszych alfabetów, jeżeli takie istniały, np. w Mongolii, Azerbejdżanie, Turkmenistanie, Uzbekistanie itp.

W cyrylicy wyróżnia się wielkie i małe litery, jednak w przeciwieństwie do alfabetu łacińskiego różnią się one głównie wielkością, nie kształtem. Czasem znacznie różni się za to od pisma prostego kursywa (zwłaszcza małe litery), np.

Cyrylica
Аа
A (a)		 Бб
Be (b)		 Вв
We (v)		 Гг
Gie lub Hie (g)		 Ѓѓ
Gie miękkie (ǵ)		 Ґґ
Ge (g̀)		 Дд
De (d)		 Ђђ
Dzie (đ)		 Ее
Je (ê)		 Єє
Je ukraiń. (ê)		 Ѐ
E grave		 Ёё
Jo (ë)		 Жж
Że (ž)
Ѕs
Dz (ẑ)		 Зз
Ze (z)		 Ии
I (i)		 Іі
I ukraiń. (í)		 Її
Ji (ï)		 Йй
J (I krótkie) (j)		 Ѝ
I grave		 Јј
Ji (ĵ)		 Кк
Ka		 Ќќ
Kje (ḱ)		 Лл
El (l)		 Љљ
Lje (l̂)		 Мм
Em (m)
Нн
En (n)		 Њњ
Nje (n̂)		 Оо
O (o)		 Пп
Pe (p)		 Рр
Er (r)		 Сс
Es (s)		 Тт
Te (t)		 Ћћ
Cie (ć)		 Ѹ
U		 Уу
U (u)		 Ўў
U krótkie (ŭ)		 Фф
Ef (f)		 Хх
Cha (h)
Ѡ
Omega		 Цц
Ce (c)		 Чч
Cze (č)		 Џџ
Dże (ẑ)		 Шш
Sza (š)		 Щщ
Szcza (ŝ)		 Ъъ
Jor (twardy znak) (")		 Ыы
Jery (y)		 Ьь
Jer (miękki znak) (')		 Ѣ
Jać		 Ээ
E (è)		 Юю
Ju (û)		 Яя
Ja (â)
ɾa
Aj		 Ѥ
Je		 Ѧ
Jes		 Ѫ
Jus		 Ѩ
Ję		 Ѭ
Ją		 Ѯ
Ksi		 Ѱ
Psi		 Ѳ
Fita		 Ѵ
Iżyca		 Ѷ
Iżyca okowy		 Ѿ
Ot		  

Wersje cyrylicy współcześnie używane do zapisywania poszczególnych języków nieco różnią się od siebie nawzajem.

Cyrylica w kroju podstawowym i kursywie:

А а Б б В в Г г Д д Е е Ё ё Ж ж З з И и Й й К к Л л М м Н н О о П п Р р С с Т т У у Ф ф Х х Ц ц Ч ч Ш ш Щ щ Ъ ъ Ы ы Ь ь Э э Ю ю Я я
А а Б б В в Г г Д д Е е Ё ё Ж ж З з И и Й й К к Л л М м Н н О о П п Р р С с Т т У у Ф ф Х х Ц ц Ч ч Ш ш Щ щ Ъ ъ Ы ы Ь ь Э э Ю ю Я я

Cyrylica w piśmie odręcznym w zasadzie identyczna jest, jak w kursywie, a te z liter, których wygląd w piśmie odręcznym jest wyraźnie odmienny, niż w druku lub może budzić wątpliwości pokazane są w zestawieniu poniżej.

Grafika:Cyrillic upright-cursive.png

Spis treści

Cyrylica używana w różnych krajach

Wczesna cyrylica

Zobacz więcej w osobnym artykule: wczesna cyrylica.

Cyrylica została utworzona dla języka staro-cerkiewno-słowiańskiego. Zastąpiła wcześniej używaną głagolicę. Pierwotnie zawierała kilka dziś nieużywanych liter.

Współczesna cyrylica rosyjska (grażdanka)

Zobacz więcej w osobnym artykule: alfabet rosyjski.

Zobacz: język rosyjski

Litera Kursywa Transliteracja[2] Transkrypcja[3]
А а А а A a a
Б б Б б B b b
В в В в V v w
Г г Г г G g g
Д д Д д D d d
Е е Е е Ê ê je, ie, e
Ё ё Ё ё Ë ë jo, io, o
Ж ж Ж ж Ž ž ż
З з З з Z z z
И и И и I i i
Й й Й й J j j
К к К к K k k
Л л Л л L l l, ł
М м М м M m m
Н н Н н N n n
О о О о O o o
П п П п P p p
Р р Р р R r r
С с С с S s s
Т т Т т T t t
У у У у U u u
Ф ф Ф ф F f f
Х х Х х H h ch
Ц ц Ц ц C c c
Ч ч Ч ч Č č cz
Ш ш Ш ш Š š sz
Щ щ Щ щ Ŝ ŝ szcz
Ъ ъ Ъ ъ " znak twardy
Ы ы Ы ы Y y y
Ь ь Ь ь ' znak miękki
Э э Э э È è e
Ю ю Ю ю Û û ju, iu, u
Я я Я я Â â ja, ia, a

Zalecenia typograficzne

W standardzie Unicode do transliteracji znaku miękkiego (Ь ь) i znaku twardego (Ъ ъ) przewidziano następujące znaki pisarskie alfabetu łacińskiego:

  • znak miękki: modyfikator prim (U+02B9) MODIFIER LETTER PRIME
  • znak twardy: modyfikator bis (U+02BA) MODIFIER LETTER DOUBLE PRIME

W przypadku braku tych znaków można użyć;

  • dla znaku miękkiego: (') apostrof ascii U+0027, (') prim U+2032, (´) akut U+00B4;
  • dla znaku twardego: (") cudzysłów ascii U+0022, (″) bis U+2033

Nie należy używać apostrofu typograficznego (’) U+2019, ani górnego cudzysłowu zamykającego (”) U+201D.

Współczesna cyrylica serbska

Zobacz więcej w osobnym artykule: alfabet serbski.

Zobacz: język serbski

Litera Kursywa Transliteracja[2] Transkrypcja
А а А а A a a
Б б Б б B b b
В в В в V v w
Г г Г г G g g
Д д Д д D d d
Ђ ђ Ђ ђ Đ đ Dj dj dź, dzi
Е е Е е E e e
Ж ж Ж ж Ž ž ż
З з З з Z z z
И и И и I i i
Ј ј Ј ј J j j
К к К к K k k
Л л Л л L l ł
Љ љ Љ љ Lj lj l
М м М м M m m
Н н Н н N n n
Њ њ Њ њ Nj nj ń, ni
О о О о O o o
П п П п P p p
Р р Р р R r r
С с С с S s s
Т т Т т T t t
Ћ ћ Ћ ћ Ć ć ć, ci
У у У у U u u
Ф ф Ф ф F f f
Х х Х х H h h
Ц ц Ц ц C c c
Ч ч Ч ч Č č cz
Џ џ Џ џ Dž dž dż
Ш ш Ш ш Š š sz

Współczesna cyrylica bułgarska

Zobacz więcej w osobnym artykule: alfabet bułgarski.

Cyrylica służąca do zapisu języka bułgarskiego jest bardzo podobna do rosyjskiej i różni się od niej kilkoma tylko niewielkimi zmianami, takimi jak nieobecność liter 'э' oraz 'ы'. Poza tym pewne litery w bułgarskim wymawiane są inaczej niż w rosyjskim, a więc odpowiednio 'e' to 'e' (nie 'je'), 'щ' to 'szt' zaś 'ъ' to samogłoska między 'a' oraz 'y' (szwa).

Litera Transliteracja[2] Transkrypcja
А а A a a
Б б B b b
В в V v w
Г г G g g
Д д D d d
Е е E e e
Ж ж Ž ž ż
З з Z z z
И и I i i
Й й J j j
К к K k k
Л л L l l, ł
М м M m m
Н н N n n
О о O o o
П п P p p
Р р R r r
С с S s s
Т т T t t
У у U u u
Ф ф F f f
Х х H h ch
Ц ц C c c
Ч ч Č č cz
Ш ш Š š sz
Щ щ Ŝ ŝ szt
Ъ ъ " Y y
Ю ю Û û ju
Я я Â â ja

Współczesna cyrylica macedońska

Zobacz więcej w osobnym artykule: alfabet macedoński.

Język macedoński posługuje się cyrylicą zbliżoną do serbskiej, jednak z kilkoma drobnymi zmianami, dostosowującymi alfabet do dźwięków tego języka, takimi jak 'dz' (s), miękkie g' i miękkie k'.

Transliteracja[2] Transkrypcja
Cyrylica Łacinka Unikod Łacinka Unikod
А а A a a
Б б B b b
В в V v w
Г г G g g
Д д D d d
Ѓ ѓ Ǵ ǵ (U+01F4); (U+01F5) ǵ (U+01F5)
Е е E e e
Ж ж Ž ž (U+017D); (U+017E) ż
З з Z z z
S s Ẑ ẑ (U+1E90); (U+1E91) dz
И и I i i
J j J̌ ǰ (U+004A)+(U+030C); (U+01F0) j
К к K k k
Л л L l ł
Љ љ L̂ l̂ l
М м M m m
Н н N n n
Њ њ N̂ n̂ ń, ni
О о O o o
П п P p p
Р р R r r
С с S s s
Т т T t t
Ќ ќ Ḱ ḱ (U+1E30); (U+1E31) ḱ (U+1E31)
У у U u u
Ф ф F f f
Х х H h h
Ц ц C c c
Ч ч Č č (U+010C); (U+010D) cz
Џ џ D̂ d̂ dż
Ш ш Š š (U+0160); (U+0161) sz

Współczesna cyrylica białoruska

Zobacz więcej w osobnym artykule: alfabet białoruski (cyrylicki).

Zobacz: język białoruski

Litera Transliteracja [2] Transkrypcja
А а A a a
Б б B b b
В в V v w
Г г G g h
Д д D d d
Е е E e je, ie, e
Ё ё Ё ё jo, io, e
Ж ж Ž ž ż
З з Z z z
І і Ì ì i
Й й J j j
К к K k k
Л л L l l, ł
М м M m m
Н н N n n
О о O o o
П п P p p
Р р R r r
С с S s s
Т т T t t
У у U u u
Ў ў Ŭ ŭ u
Ф ф F f f
Х х H h ch
Ц ц C c c
Ч ч Č č cz
Ш ш Š š sz
Ы ы Y y y
Ь ь ' ́ (znak zmiękczenia) lub pomija się 1)
Э э È è e
Ю ю Û û ju, iu, u
Я я Â â ja, ia, a

1) Transkrypcja niektórych liter w połączeniu ze znakiem zmiękczenia:
зь - ź, ль - l, нь - ń, сь - ś, ць - ć

Dwuznaki:
дз (transkrypcja: dz)
дзь (transkrypcja: dź)
дж (transkrypcja: dż )

Współczesna cyrylica ukraińska

Zobacz więcej w osobnym artykule: alfabet ukraiński.

Zobacz: język ukraiński

Litera Transliteracja[2] Transkrypcja
А а A a a
Б б B b b
В в V v w
Г г G g h
Ґ ґ G̀ g̀ g
Д д D d d
Е е E e e
Є є Ê ê je, ie, e
Ж ж Ž ž ż
З з Z z z
И и 2) I i y
I i Ì ì i
Ї ї Ї ї ji, ii, i
Й й J j j
К к K k k
Л л L l l 1), ł
М м M m m
Н н N n n
О о O o o
П п P p p
Р р R r r
С с S s s
Т т T t t
У у U u u
Ф ф F f f
Х х H h ch
Ц ц C c c
Ч ч Č č cz
Ш ш Š š sz
Щ щ Ŝ ŝ szcz
Ь ь ' ́ (znak zmiękczenia) lub pomija się1)
Ю ю Û û ju, iu, u
Я я Â â ja, ia, a

1)Transkrypcja niektórych liter w połączeniu ze znakiem zmiękczenia:
зь - ź, ль - l, сь - ś, ць - ć

Polska cyrylica

Cesarz Rosji Mikołaj I Romanow planował od roku 1852 wprowadzenie cyrylicy, dostosowanej do zapisu języka polskiego w celu rusyfikacji Królestwa Polskiego.

Próby te natrafiły jednak na wielkie trudności natury lingwistycznej i politycznej. Niemało przyczynił się do tego upór samego cara, który uważał się za specjalistę w tej dziedzinie[4] (i w innych; osobiście cenzurował Puszkina). Warto w tym miejscu przypomnieć wysiłki Józefa Stalina, który był nawet autorem prac o gramatyce języka rosyjskiego.

Przykład Fragmenty Powrotu Taty[5]:

Поврóтъ Таты
пр̌езъ А. Мицкевича

Пóйдзьце о дзятки, пóйдзьце вшистке разэм
За място, подъ слупъ на взгóрэкъ,
Тамъ пр̌едъ цудовнымъ клęкнийце образэмъ,
Побожне змóвце пацёрэкъ.

Тато не враца ранки и вечоры
Вэ Лзах го чекамъ и трводзэ;
Розлялы р̌еки, пэлнэ звер̌а боры,
И пэлно збóйцóвъ на дродзэ;-

Слышąцъ то дзятки бегнą вшистке разэмъ
За място подъ слупъ на взгóрэкъ,
Тамъ пр̌едъ цудовнымъ клęкая̨ образемъ,
И зачиная̨ пацёрэкъ.

Цалуя̨ земę, потэмъ въ Имę Ойца,
Сына и Духа свęтэго,
Бąдзь похвалёна пр̌енайсьвęтша Трóйца
Тэразъ и часу вшелькего.

(...)

Komentarze:

  • Znaki diakrytyczne są nietypowe dla cyrylicy.
  • Twarde znaki na końcu wyrazu: разэмъ Слышąцъ - to cecha cyrylicy przed reformą.
  • Пóйдзьце - oznaczenie ć, dź użyte później w białoruskim
  • "Spółgłoski niezmiękczalne": пр̌езъ вшистке - to właściwość pisowni rosyjskiej

Unikodowy zapis cyrylicy

W standardzie Unicode, cyrylica jest zaadresowana w dwóch blokach: podstawowym: Cyrillic i uzupełniającym Cyrillic Supplement obejmujących adresy od U+0400 do U+052F. Znaki o adresach od U+0400 do U+045F znane z wcześniejszego standardu ISO 8859-5 zostały przeniesione do góry o 864 pozycje. Znaki zaadresowane od U+0460 do U+0489 to litery historyczne obecnie nie stosowane w cyrylicy. Znaki zaadresowane od U+048A do U+052F to litery dodatkowe dla różnych języków, które stosują cyrylicę.

Unikod nie obejmuje cyrylickich znaków akcentowych, ale znaki z akcentami można tworzyć dodając po akcentowanej samogłosce (np. ы́ э́ ю́ я́) dostawny znaki diakrytyczny tzw. akut dostawny (U+0301).

W standardzie Unicode 5.1, wydanym 4 kwietnia 2008, wprowadzono znaczące zmiany w blokach znaków cyrylickich. Zmodyfikowano bloki Cyrillic oraz Cyrillic Supplement, dodano bloki: Cyrillic Extended A (2DE0...2DFF) oraz Cyrillic Extended B (A640...A69F), które znacząco poprawiły wsparcie dla alfabetów w językach: staro-cerkiewno-słowiańskim, abchaskim, aleuckim, chuvash, kurdyjskim, i mołdawskim.[6]

Znaki interpunkcyjne w cyrylicy są podobne do znaków interpunkcyjnych w łacince.

Unikodowy zapis Cyrylicy
Tablica U+0400...U+04FF na unicode.org
Tablica U+0500...U+052F na unicode.org
    0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 A B C D E F
040   Ѐ Ё Ђ Ѓ Є Ѕ І Ї Ј Љ Њ Ћ Ќ Ѝ Ў Џ
041   А Б В Г Д Е Ж З И Й К Л М Н О П
042   Р С Т У Ф Х Ц Ч Ш Щ Ъ Ы Ь Э Ю Я
043   а б в г д е ж з и й к л м н о п
044   р с т у ф х ц ч ш щ ъ ы ь э ю я
045   ѐ ё ђ ѓ є ѕ і ї ј љ њ ћ ќ ѝ ў џ
046   Ѡ ѡ Ѣ ѣ Ѥ ѥ Ѧ ѧ Ѩ ѩ Ѫ ѫ Ѭ ѭ Ѯ ѯ
047   Ѱ ѱ Ѳ ѳ Ѵ ѵ Ѷ ѷ Ѹ ѹ Ѻ ѻ Ѽ ѽ Ѿ ѿ
048   Ҁ ҁ ҂ ҃ ҄ ҅ ҆ Ӻ ҈ ҉ Ҋ ҋ Ҍ ҍ Ҏ ҏ
049   Ґ ґ Ғ ғ Ҕ ҕ Җ җ Ҙ ҙ Қ қ Ҝ ҝ Ҟ ҟ
04A   Ҡ ҡ Ң ң Ҥ ҥ Ҧ ҧ Ҩ ҩ Ҫ ҫ Ҭ ҭ Ү ү
04B   Ұ ұ Ҳ ҳ Ҵ ҵ Ҷ ҷ Ҹ ҹ Һ һ Ҽ ҽ Ҿ ҿ
04C   Ӏ Ӂ ӂ Ӄ ӄ Ӆ ӆ Ӈ ӈ Ӊ ӊ Ӌ ӌ Ӎ ӎ Ӻ
04D   Ӑ ӑ Ӓ ӓ Ӕ ӕ Ӗ ӗ Ә ә Ӛ ӛ Ӝ ӝ Ӟ ӟ
04E   Ӡ ӡ Ӣ ӣ Ӥ ӥ Ӧ ӧ Ө ө Ӫ ӫ Ӭ ӭ Ӯ ӯ
04F   Ӱ ӱ Ӳ ӳ Ӵ ӵ Ӷ ӷ Ӹ ӹ Ӻ ӻ Ӽ ӽ Ӿ ӿ
050   Ԁ ԁ Ԃ ԃ Ԅ ԅ Ԇ ԇ Ԉ ԉ Ԋ ԋ Ԍ ԍ Ԏ ԏ
051   Ԑ ԑ Ԓ █ █ █ █ █ █ █ █ █ █ █ █ █
052   █ █ █ █ █ █ █ █ █ █ █ █ █ █ █ █

� zarezerwowny, █ pusty

Cyrylica na klawiaturze

Zobacz więcej w osobnym artykule: Cyrylica na klawiaturze.

Przypisy

  1. ↑ Transliteracja według Polskiej Normy PN-ISO 9:2000, obowiązującej od 1 lutego 2000 r., za Słownikiem ortograficznym języka polskiego PWN, por. [1]
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 Transliteracja międzynarodowa na podst. normy ISO 9
  3. ↑ Transkrypcja zgodna z uchwałami Komitetu Językoznawstwa Polskiej Akademii Nauk z 20 stycznia 1956 r., za Słownikiem ortograficznym języka polskiego PWN
  4. ↑ I. Lewin: Matieriały k politikie carizma w obłasti pis'miennosti inorodcew, Kultura i pis'miennost' Wostoka, ks. 6, Baku, 1930, str. 5-7.
  5. ↑ Źródło: Historia 2. Czasy nowożytne. Zakres podstawowy, Bogumiła Burda i inni, OPERON, 2003, zdjęcie na str. 337.
  6. ↑ http://std.dkuug.dk/jtc1/sc2/wg2/docs/n3194.pdf
Pisma świata

Alfabetyczne: Arabskie  • Aramejskie  • Braille'a  • Cyrylica  • Dewanagari  • Etiopskie  • Fenickie  • Głagolica  • Gockie  • Greckie  • Gruzińskie  • Hebrajskie  • Łacińskie  • Moon  • Ormiańskie  • Rowasz  • Runiczne  • Tifinagh
Sylabowe: Bopomofo  • Czirokeskie  • Dewanagari  • Gurmukhi  • Hangyl  • Hiragana  • Kanadyjskie  • Katakana  • Laotańskie  • Sojombo  • Tajskie  • Tamilskie  • Tybetańskie
Obrazkowe: Hieroglify  • Pismo pierwotne
Chińskie: Pismo chińskie (tradycyjne i uproszczone)  • Hancha  • Kanji
Zobacz też: Alfabet  • Systemy pisma CJK  • Alfabet flagowy  • Alfabet Morse'a

 
Cyrylica
Podstawowe litery i litery używane w językach słowiańskich:

Аа • Бб • Вв • Гг • Ѓѓ • Ґґ • Дд • Ђђ • Ее • Єє • Ёё • Жж • Зз • Ѕѕ • Ии • Іі • Її • Йй • Јј • Кк • Ќќ • Лл • Љљ • Мм • Нн • Њњ • Оо • Пп • Рр • Сс • Тт • Ћћ • Уу • Ўў • Џџ • Фф • Хх • Цц • Чч • Шш • Щщ • Ъъ • Ыы • Ьь • Ээ • Юю • Яя

Inne litery:

Ӑӑ • Әә • Ӕӕ • Ҕҕ • Ӗӗ • Ғғ • Ӏӏ • Ӂӂ • Җҗ • Ӝӝ • Ҙҙ Ӟӟ • Ӡӡ • Ӣӣ • Ӥӥ • Ҋҋ • Ҡҡ • Ққ • Ҟҟ • Ҝҝ • Ңң • Ҥҥ • Ӧӧ • Өө • Ӫӫ • Ҧҧ • Ҫҫ • Ҷҷ • Ҹҹ • Ӵӵ • Ҽҽ • Ҿҿ • Ҩҩ • Ҳҳ • Һһ • Ҭҭ • Ҵҵ • Ӳӳ • Ӯӯ • Үү • Ұұ • Ӱӱ • Ԅԅ • Ԇԇ • Ҍҍ • Ӹӹ

Nieużywane współcześnie litery:

Ҁҁ • Ѹѹ • Ѡѡ • Ѻѻ • Ѣѣ • Ѥѥ • Ѧѧ, Ѫѫ, Ѩѩ, Ѭѭ • Ѯѯ • Ѱѱ • Ѳѳ • Ѵѵ • Ѷѷ • Ѿѿ

 
Źródło: „http://pl.wikipedia.org/wiki/Cyrylica”

This article is from Wikipedia. All text is available under the terms of the GNU Free Documentation License.