Grecy

Article on other languages:

• إغريق
• Гърци
• Řekové
• Grækerne
• Griechen
• Έλληνες
• Greeks
• Greci
• Grci
• Greci
• ბერძნები
• Graeci
• Grieķi
• Grieken
• Греки
• Grki

	del.icio.us
	Digg
	Furl
	Reddit
	Rojo
	Add to OnlyWire

Grecy
J. Kapodistrias, Perykles, El Greco, A. Macedoński
Liczebność ogółem	ok. 16 mln.
Regiony zamieszkania	Grecja  Cypr
Język	grecki
Religie	prawosławie

Grecy to naród pochodzenia indoeuropejskiego. Tworzące go plemiona dotarły na tereny Grecji w II tysiącleciu p.n.e.

Starożytność

W starożytności Grecy dzielili się na wiele plemion, wśród których wyróżnia się kilka podstawowych grup: plemiona północno-zachodnie, w tym Dorowie, Jonowie i Achajowie (w tym Arkadyjczycy, Eolowie, Tessalowie, Beoci i Grecy z Cypru). Prawdopodobnie w czasie inwazji Dorów skolonizowali wybrzeże Azji Mniejszej, wywierając od tego czasu znaczny wpływ na kulturę innych ludów tego półwyspu. W VII i VI w. p.n.e. skolonizowali znaczną część basenu Morza Śródziemnego i Czarnego, przede wszystkim Sycylię i południową Italię. Od czasu podbojów Aleksandra Wielkiego rozprzestrzenili się na Bliskim Wschodzie, w licznych miastach między Egiptem (Aleksandria) a Baktrią. Grecy dzięki morskim podróżom i kolonizacji zetknęli się z cywilizacjami Wschodu, od których przejęli wiele osiągnięć. Po wojnach perskich ich stosunek do innych ludów uległ zmianie. Zaczęli uważać ich za barbarzyńców-ludzi niższego rzędu.

Państwa - miasta Greckie

• sparta
• ateny
• troja
• ikaria

Czasy nowożytne

Obecnie Grecy skupiają się w przeważającej większości na terenie Grecji, gdzie są narodem państwowym i dominującą grupą etniczną. Poza Grecją rdzenną, zadomowioną ludnością są grupy Greków na Bliskim Wschodzie, w graniczącej z Grecją południowej części Albanii (Epir Północny) i w południowych Włoszech (Italogrecy). Oprócz tego, w wyniku intensywnej emigracji z Grecji i z obecnej Turcji, w czasach nowożytnych, liczne kolonie greckich emigrantów żyją w wielkich miastach Europy Zachodniej, Ameryki Północnej i Australii.

Kilkaset tysięcy chrześcijan greckiego pochodzenia, tzw. Ponti (starogreckie: Morze Czarne), ciągle jeszcze zamieszkuje Ukrainę, Rosję, Gruzję i Armenię. Ich językiem ojczystym jest rosyjski, lecz utrzymują więź także z Grecją. Z tej grupy pochodzą m.in. Jelena Isinbajewa (18-krotna mistrzyni świata w skoku o tyczce) oraz jej rywalka Swietłana Fieofanowa. Ta druga nosi nawet nazwisko bizantyńskiej cesarzowej Teofano. 15 040 radzieckich Greków i pewna liczba obywateli greckich została wysiedlona z Krymu w końcu czerwca 1944, wraz z Bułgarami i Ormianami.

• Kilkaset tysięcy muzułmanów, z tureckich wybrzeży Morza Czarnego posługuje się w domu językiem zbliżonym do starogreckiego. Wg badaczy tureckich, w prowincji Trabzon (Wschodnia Turcja) jest to aż 44% rodzin.

Grecy w Polsce

Po II wojnie światowej ok. czternastu tysięcy uchodźców greckich przyjechało do Polski. Część pozostała tu przez dziesięciolecia. Postrzegano ich jako powstańców, desperacko walczących o wolność, toteż przyjęto serdecznie. Wielu Greków współtworzyło potem polską kulturę i naukę. Powracali do ojczyzny po upadku rządów czarnych pułkowników w 1974 r. Drugie pokolenie były to zwykle rodziny mieszane, wychowywane w asymilacji z polskością. Wyjechali do Grecji w okresie, gdy licznie emigrowali tam także młodzi Polacy. Patrz także: Mniejszość grecka w Polsce.

Polacy w Grecji

Od kilkunastu lat zachodzi osiedlanie się dziesiątków tysięcy młodzieży polskiej w Grecji. Z początku w poszukiwaniu pracy, później jednak na stałe. Również przyjmowani są życzliwie. Sympatie polsko-greckie są wielowiekowe i polskie korzenie ma np. rodzina Papandreu, z której wywodziło się dwóch wielokrotnych premierów Grecji, kilku ministrów oraz obecny lider parlamentarnej opozycji. Założyciel rodziny był powstańcem styczniowym, następnie Polkami były jeszcze babki premierów.

Linki zewnętrzne

• Grecy na Krymie