Kminek zwyczajny

Article on other languages:

• Kümmel
• كروياء
• Zirə_(bitki)
• Ким
• Kmín_(koření)
• Kommen
• Kümmel
• Caraway
• Carum_carvi
• Karvio
• زیره
• Carvi
• Jintan
• Carum_carvi
• כרוויה_תרבותית
• ژاژ
• Pļavas_ķimene
• Kmynas
• Kömény
• Karwij
• キャラウェイ
• Karve
• Karve
• Тмин
• Qimnoni
• Rasca_(korenie)
• Kumina
• Kumina
• Kummin
• Кмин_звичайний
• Kumo
• 葛縷子

	del.icio.us
	Digg
	Furl
	Reddit
	Rojo
	Add to OnlyWire

Kminek zwyczajny
Systematyka wg Reveala
Domena	jądrowce
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	naczyniowe
Nadgromada	nasienne
Gromada	okrytonasienne
Klasa	Rosopsida
Rząd	araliowce
Rodzina	selerowate
Rodzaj	kminek
Gatunek	kminek zwyczajny
Nazwa systematyczna
Carum carvi L. 1753
Galeria zdjęć i grafik w Wikimedia Commons

Kminek zwyczajny (Carum carvi L.; lud. karolek, karulek) - gatunek rośliny dwuletniej należący do rodziny selerowatych (Apiaceae). Występuje w Europie, Azji po Himalaje. Pospolity w Polsce, jest również uprawiany.

Charakterystyka

Łodyga

Wzniesiona, bruzdkowana, mocno rozgałęziona, do 1 metra wysokości.

Liście

Liście rozety i dolne na łodydze są długoogonkowe, górne - bezogonkowe, podwójnie- lub potrójniepierzastodzielne, o wąskich działkach.

Kwiaty

Drobne, białe (wyjątkowo zdarzają się różowe), zebrane w liczne baldachy złożone o 5-10 szypułach. Pokrywek brak. Kwitnie od maja do czerwca.

Owoce

Rozłupnia, złożona z dwu oddzielnych niełupek, podwieszonych na wspólnym wieszadle za pomocą cieniutkich nici, które po wyschnięciu stają się kruche i łatwo obłamują. Owoce są w stanie dojrzałym brunatne, wydłużone, nieco zagięte ku stronie wewnętrznej, a na stronie zewnętrznej opatrzone 5 żeberkami.

Korzeń

Białawy, wrzecionowaty i mięsisty, w pierwszym roku jadalny.

Biotop

W stanie dzikim spotyka się na suchszych łąkach, przydrożach, miedzach i polanach. Hemikryptofit. W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych gatunek charakterystyczny dla rzędu (O.) Arrhenathertalia ^[1].

Zastosowanie

• Roślina uprawna : Najlepsze rejony do uprawy w Polsce to Żuławy i północna Polska. Z siewu nasion do gruntu. Siew marzec – kwiecień współrzędnie z kolendrą, którą zbiera sie w pierwszym roku. Zbiór czerwiec – lipiec. Owoce zbiera się dojrzałe – czerwono-brunatne. Dojrzałe owoce bardzo łatwo się osypują, dlatego zbiór należy przeprowadzać wcześnie rano, gdy są jeszcze mokre. Plon owoców 2t/ha. Odporny na wymarzanie. Główni eksporterzy: Holandia, Węgry.
  • Historia uprawy : Kminek został znaleziony podczas wykopalisk z młodszej epoki kamiennej. Znany już w starożytnym Egipcie, Grecji i Rzymie jako środek ułatwiający trawienie potraw z fasoli i grochu. Stosowany także szeroko w średniowiecznej Europie.
• Roślina lecznicza:
  • Surowiec zielarski : owoc (Carvi Fructus), w którego skład wchodzą: 2-7% olejku eterycznego (Oleum carvi). Głównymi składnikami olejku są: karwon (ok. 60%) oraz limonen (terpen)), flawonoidy, kwasy organiczne, związki białkowe i cukrowe 20%, olej tłusty. Zawiera również aldehyd kuminowy.
  • Olejek kminkowy destylowany z owoców to przezroczysta, żółtawa ciecz o przyjemnym zapachu i lekko piekącym smaku.
  • Działanie: przeciwskurczowo w obrębie przewodu pokarmowego, poprawia trawienie, wiatropędnie, sokopędnie, mlekopędnie, bakteriobójczo.

Nasiona kminku

• Sztuka kulinarna : nasiona stanowią przyprawę do
  • sałatek, past
  • kapusty, pieczonych jabłek i sera
  • potraw smażonych lub zawierających dużą ilość tłuszczu: kotletów zbożowych, omletów
  • wypieków: chleba, paluszków i pasztecików
  • zup: grzybowej, ziemniaczanej, kapuśniaku.
  • składnik wódek (kminkówka) i likierów (alasz).

Przypisy