Ostrożeń polny

Article on other languages:

• Calcida
• Ager-Tidsel
• Acker-Kratzdistel
• Cirsium_arvense
• Cirsium_arvense
• Cirse_des_champs
• Finnestikel
• Þistill
• Cirsium_arvense
• Dirvinė_usnis
• Akkerdistel
• Åkertistel
• Cardo-das-vinhas
• Бодяк_полевой
• Pelto-ohdake
• Åkertistel
• Köy_göçüren
• 丝路蓟

	del.icio.us
	Digg
	Furl
	Reddit
	Rojo
	Add to OnlyWire

Ostrożeń polny
Systematyka wg Reveala
Domena	jądrowce
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	naczyniowe
Nadgromada	nasienne
Gromada	okrytonasienne
Klasa	Rosopsida
Rząd	astrowce
Rodzina	astrowate
Rodzaj	ostrożeń
Gatunek	ostrożeń polny
Nazwa systematyczna
Cirsium arvense (L.) Scop.
Galeria zdjęć i grafik w Wikimedia Commons

Koszyczki ostrożnia polnego i zapylający je motyl

Dwie pszczoły na koszyczku ostrożnia polnego

Ostrożeń polny (Cirsium arvense (L.) Scop.) - gatunek rośliny wieloletniej należący do rodziny astrowatych. Roślina pospolita na terenie całej Polski.

Morfologia

Pokrój

Roślina wieloletnia. Wschodzi z odrostów i nasion podczas wiosny. Dorosła roślina osiąga 50 do 150 cm wysokości. Roślina łatwa do rozpoznania, jedynie mylona z ostami lub popłochem, oba gatunki są dwuletnie i tym samym wytwarzają zdecydowanie słabiej rozwinięty system korzeniowy.

Łodyga

Obła, ale lekko kanciasta, w górnych partiach silnie rozgałęziona i nieco pajęczynowato owłosiona.

Liście

Liście wydłużone, o bardzo zmiennym kształcie: od wrębnych, aż po sieczne, kolczaste. Z wierzchu zielone i nagie, pod spodem szarawe z kutnerowatym nalotem. Dolne na krótkich ogonkach, pozostałe siedzące. Siewka — łodyżka podliścieniowa jest krótka, naga barwy biało-zielonej. Liścienie odwrotnie jajowate lub owalne wydłużone, na obu końcach zaokrąglone osadzone na nagich zielonych, krótkich ogonkach. Siewka jest rozetą z skrętoległe ułożonymi liścieniami i liśćmi. Pierwsze liście jajowate kolejne coraz bardziej wydłużone na szczycie i u nasady zwężające się, na brzegach ząbkowane kolczaste. Blaszki liściowe pod spodem popielate z powodu gęstego pajęczynowatego owłosienia.^[1]

Kwiaty

Roślina dwupienna. Kwiaty stanowią liczne i małe koszyczki o barwie fioletowej lub różowej, rzadziej białe. Puch kielichowy (podczas przekwitania) dłuższy od korony. Korona podzielona niemal do nasady na 5 płatków. Pręciki o nagich nitkach. Kwiaty żeńskie o bardzo silnym aromacie. Kwitną od lipca do października i zapylane są przez owady.

Owoc

Niełupki o długości 3 mm, z puchem kielichowym. Roślina wiatrosiewna.

Korzeń

Bardzo silnie rozwinięty - głęboki i silnie rozgałęziony.

Biologia i ekologia

Występuje w różnego rodzaju uprawach rolniczych jako jako trudny do wytępienia chwast, na ścierniskach oraz w ogrodach, na łąkach, pastwiskach i trawnikach. Rośnie na wszystkich typach gleb. Najlepiej czuje się na dobrze przewietrzanych, zasobnych w składniki pokarmowe, toleruje silnie zasolone gleby. Próg szkodliwości gospodarczej we wszystkich uprawach waha się od 0,5-1,0 rośliny/m²^[1] Geofit korzeniowy. W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych gatunek charakterystyczny dla Cl. Artemisietea vulgaris ^[2].

Skład fitochemiczny

Zawiera glikozydy i flawonoidy.

Zmienność

Tworzy mieszańce z następującymi gatunkami: ostrożeń bezłodygowy (Cirsium acaule), ostrożeń błotny (Cirsium palustre), ostrożeń głowacz (Cirsium eriophorum), ostrożeń lancetowaty (Cirsium lanceolatum), ostrożeń lepki (Cirsium erisithales).

Zastosowanie

Kwiatów używano dawniej do barwienia jedwabiu na kolor fioletowy lub siny.

Przypisy

Bibliografia