Owoce trujące

Owoc trzmieliny

Owoce trujące - owoce niektórych krzewów, drzew lub bylin działające toksycznie. Są najczęściej spotykane w lasach, ale także hodowane przez ludzi wyłącznie w celach dekoracyjnych, stąd mogą występować w parkach, a także w ogrodach. Trujące owoce są zwykle ładne, kolorowe i apetyczne.

W Polsce ostre zatrucia roślinami stanowią około 1% ogólnej liczby zatruć, z czego 75% występuje u dzieci w wieku do 10 lat. To one dają się zwieść atrakcyjnym wyglądem owoców. Trujące właściwości danego gatunku roślin określane są wielkością występowania w nich tak zwanych ciał czynnych. Do najważniejszych ciał czynnych zalicza się alkaloidy, glikozydy i saponiny.

Toksyczność u roślin zależy od:

• rozwoju i dojrzałości poszczególnych ich części
• pory zbioru
• warunków klimatycznych, glebowych i geograficznych, miejsca ich występowania
  • im dalej na północ, tym mniejsza moc
  • gatunki dzikie przeniesione do uprawy wykazują spadek toksyczności.

Na poszczególne roślinne trucizny istnieje indywidualna wrażliwość i odporność zarówno u ludzi, jak i u zwierząt. Przykładem może być alkaloid występujący w wilczej jagodzie - silnie działający na ludzi, dla zwierząt natomiast nie stanowiący zagrożenia.

Owoce leśne słabo trujące

Owoce wywołujące przejściowe zaburzenia żołądkowo-jelitowe oraz ośrodkowego układu nerwowego. Rośliny z takimi owocami to:

• jemioła pospolita białe owoce
• bez czarny tylko niedojrzałe jagody - czerwone
• bez koralowy
• kalina koralowa
• kalina hordowina
• kokoryczka wonna
• kruszyna pospolita
• jałowiec pospolity

Owoce leśne średnio trujące

Owoce spożyte w większej ilości mogą być przyczyną zgonu. Do takich roślin należy zaliczyć:

• owoce czerwone - niedojrzała kruszyna pospolita, psianka słodkogórz
• owoce niebieskie - czworolist pospolity, jałowiec wirginijski
• owoce czarne - bez hebd, bluszcz pospolity, czerniec gronkowy, kokoryczka wielokwiatowa, ligustr pospolity, szakłak pospolity.

Owoce leśne silnie trujące

Owoce zjedzone nawet w małej ilości mogą spowodować śmierć. Do takich roślin należy zaliczyć:

• konwalię majową - śmiertelne zatrucie u dzieci może wystąpić po zjedzeniu kilku czerwonych jagód, a u dorosłych po zjedzeniu więcej niż 30 jagód.
• trzmieliny (trzmielina brodawkowata i trzmielina zwyczajna) - różowoczerwone owoce zjedzone w większych ilościach.
• wawrzynek wilczełyko - dla dzieci dawką śmiertelną są 3-4 szkarłatnoczerwone owoce, dla dorosłych 10 - 20 owoców.
• wiciokrzew suchodrzew - spożycie nawet kilku ciemnoczerwonych jagód może spowodować śmiertelne zatrucie.
• jałowiec sawina - szaroniebieskie szyszkojagody zawierają silnie trujący związek, sabinol. W Polsce rzadka roślina.
• pokrzyk wilcza jagoda - czarne błyszczące jagody, u dzieci 1-2 jagody powodują ciężkie zatrucia, natomiast dawką śmiertelną dla dorosłych jest 10 - 12 jagód.

Zobacz też: Owoce, Owoce jadalne