Article on other languages:
- Grünalgen
- Green_alga
- Chlorophyta
- Chlorophyta
- ירוקיות
- Зелени_алги
- Chlorophyta
- Chlorophyta
- Зелёные_водоросли
- Viherlevät
- Водорості_(підцарство)
- 绿藻门
 |
del.icio.us |
 |
Digg |
 |
Furl |
 |
|
 |
Rojo |
| Add to OnlyWire |
| Zielenice | |
 Gałęzatka |
|
| Systematyka | |
| Domena | jądrowce |
| Królestwo | rośliny |
| Gromada | zielenice |
| Nazwa systematyczna | |
| Chlorophyta Chlorophyta | |
 Galeria zdjęć i grafik w Wikimedia Commons |
|
Zielenice (Chlorophyta) - parafiletyczna grupa jednokomórkowych (o strukturze wiciowcowej, kapsalnej i kokoidalnej) lub wielokomórkowych, samożywnych roślin występujących w wodach słodkich i słonych, rzadko w środowisku lądowym. Należy tu ok. 9000 gatunków. Swą polską nazwę wzięły od dominującej barwy chlorofilu a i b, występują jednak w nich również karoteny i ksantofile. Zielenice stanowią jedną z trzech linii rozwojowych roślin (obok glaukofitów i krasnorostów). Współcześnie dzielone są na dwie lub cztery równorzędne grupy (gromady). W rygorystycznych ujęciach taksonomicznych do zielenic zaliczane są także rośliny lądowe, przy czym dla takiego ujęcia stosuje się odrębną nazwę rośliny zielone. Termin zielenice oznacza w aktualnym ujęciu wszystkie linie rozwojowe roślin zielonych po wyłączeniu z nich roślin lądowych.
Rozmnażanie
U zielenic obserwuje się znaczną różnorodność procesów rozmnażania. Rozmnażają się zarówno bezpłciowo (poprzez podział komórki, fragmentację plechy, zoospory lub aplanospory) jak i płciowo. W zależności od stopnia rozwoju danego przedstawiciela, w procesie płciowym występuje izogamia (najczęściej), anizogamia lub oogamia. U niektórych grup zachodzi przemiana pokoleń (izomorficzna lub heteromorficzna).
Systematyka
Postęp jaki dokonał się w zakresie badań molekularnych w końcu XX w. i na początku XXI w. pozwolił na znaczącą przebudowę systematyki zielenic, tworzonej wcześniej głównie na podstawie analiz cech morfologicznych i cytologicznych [1]. Odkryte powiązania filogenetyczne pozwalają na identyfikację taksonów monofiletycznych. Ze względu na parafiletyczny charakter samych zielenic, w rygorystycznych pod względem formalnym ujęciach systematycznych do grupy tej zaliczane są rośliny lądowe (Embryophytes), a zielenice dzielone są na 2 (wg Lewisa i McCourta 2004 w randze gromad) lub 4 równorzędne grupy.
System zielenic wg Lewisa i McCourta (2004) [2]:
Gromada: Chlorophyta
- Podgromada: Chlorophytina
- Klasa: Chlorophyceae
- Rząd: Chlamydomonadales (obejmuje m.in. część dawnych Chlorococcales, Volvocales, Tetrasporales, Chlorosarcinales)
- Rząd: Sphaeropleales (obejmuje m.in. część dawnych Chlorococcales)
- Rząd: Oedogoniales - uwikłowce
- Rząd: Chaetopeltidales
- Klasa: Ulvophyceae - watkowe
- Rząd: Ulotrichales - wstężnicowce
- Rząd: Ulvales - watkowce
- Rząd: Siphonocladales - syfonowce
- Rząd: Caulerpales - pełzatkowce
- Rząd: Dasycladales - dasykladowce
- Klasa: Trebouxiophyceae
- Rząd: Trebouxiales
- Rząd: Microthamniales
- Rząd: Prasiolales
- Rząd: Chlorellales (obejmuje część dawnych Chlorococcales)
- Klasa: Prasinophyceae - prazynofity
- Rząd: Pyramimonadales
- Rząd: Mamiellales
- Rząd: Pseudoscourfieldiales
- Rząd: Chlorodendrales
- Klasa: Chlorophyceae
Gromada: Charophyta
-
- Klasa: Mesostigmatophyceae
- Klasa: Chlorokybophyceae
- Klasa: Klebsormidiophycae - klebsormidiofitowe
- Klasa: Zygnemophyceae - zrostnice (sprzężnice)
- Rząd: Zygnematales
- Rząd: Desmidiales - (desmidie)
- Klasa: Coleochaetophyceae
- Rząd: Coleochaetales
- Podgromada: Streptophytina
- Klasa: Charophyceae - ramienicowe
- Rząd: Charales - ramienicowce
- Klasa: Embryophyceae - rośliny lądowe
- Klasa: Charophyceae - ramienicowe
Podział zielenic wg Adla, Simpsona i in. (2005)[3]
Podział odzwierciedla relacje filogenetyczne i nie ustala rang systematycznych dla podanych grup (kladów) zielenic. Nie odzwierciedla relacji między grupami należącymi do Charophyta z wyjątkiem Streptophytina.
- Chlorophyta Pascher 1914, emend. Lewis i McCourt 2004
- Ulvophyceae Mattox i Stewart 1984
- Trebouxiophyceae Friedl 1995
- Chlorophyceae Christensen 1994
- Chlorodendrales Fritsch 1917
- Prasinophyceae Cavalier-Smith 1998, emend. Lewis i McCourt 2004
- Mesostigma Lauterborn 1894, emend. Lewis w Adl i in. 2005 (Mesostigmata)
- Charophyta Karol i in. 2001, emend. Lewis i McCourt 2004
- (Chlorokybophyceae, Klebsormidiophycae, Zygnemophyceae, Coleochaetophyceae)
- Streptophytina Lewis i McCourt 2004
W dawniejszych podziałach zielenice traktowane były jako jeden takson w randze gromady dzielony na różną liczbę klas klas[potrzebne źródło]:
- prazynofity (Prasinophyceae)
- zielenice właściwe (Chlorophyceae)
- watkowe (Ulvophyceae)
- gałęzatkowate (Cladophorophyceae)
- (Bryopsidophyceae)
- dazyklakowate (Dasycladophyceae)
- trentepoliofitowe (Trentepohliophyceae)
- pleuastrofitowe (Pleurastrophyceae)
- klebsormidiofitowe (Klebsormidiophyceae)
- zrostnice (Zygnematophyceae)
- ramienicowe (Charophyceae)
Literatura
- ↑ Irvine D.E.G.D.M. John 1984: Systematics of the green algae. Academic Press, Inc., London, UK.
- ↑ Louise A. Lewis i Richard M. McCourt: Green algae and the origin of land plants (en). 2004. [dostęp 3 lutego 2007].
- ↑ Adl, S.M., Simpson, A.G.B., Farmer, M., & 25 innych 2005.The new higher-level classification of eukaryotes with emphasis on the taxonomy of protists. Journal of Eukaryotic Microbiology, 52, 399-451.